Həyət evi alarkən nəyə baxmalı: 12 məqam (sənəd, torpaq, kommunikasiya)
deb.az · 24 sentyabr 2026
Həyət evi mənzildən fərqli olaraq iki obyektdir: torpaq və üstündəki tikili. Problemlərin çoxu bu ikisinin sənədlərinin bir-birinə uyğun gəlməməsindən yaranır. Aşağıdakı siyahı Bakı kənarı qəsəbələrdə (Biləcəri, Zabrat, Masazır, Mərdəkan) ev alarkən ən çox rast gəlinən məqamları əhatə edir.
1. Torpağın sənədi
Torpağın çıxarışı (kupçası) varmı, yoxsa bələdiyyə sənədi və ya sərəncamla verilib? Çıxarış tam mülkiyyətdir. Bələdiyyə sənədi və sərəncam çox vaxt hələ dövlət reyestrində qeydiyyata alınmayıb — belə sahəni alarkən qeydiyyatın nə qədər vaxt və xərc aparacağını əvvəlcədən öyrənin. deb.az-da hər elanda sənəd növü ayrıca göstərilir: satılıq həyət evləri.
2. Tikilinin sənədi
Torpağın çıxarışı olsa da, ev özü çıxarışa daxil edilməmiş ola bilər ("sənədsiz tikili"). Çıxarışda tikilinin sahəsi, mərtəbə sayı və təyinatı yazılmalıdır. Sənədə daxil olmayan əlavə tikililər (qaraj, mansard) sonradan problem yarada bilər.
3. Sahənin ölçüsü və sərhədlər
Elanda yazılan sot ilə sənəddəki sot üst-üstə düşməlidir. Sərhədləri kadastr planı ilə yerində müqayisə edin; hasarın qonşu sahəyə keçməsi tez-tez rast gəlinən mübahisədir. Sot nədir və sahə necə hesablanır məqaləsində ətraflı yazmışıq.
4. Torpağın təyinatı
Yaşayış təyinatlı torpaqda ev tikmək və qeydiyyata almaq sərbəstdir. Bağ və kənd təsərrüfatı təyinatlı sahədə isə tikilinin qanuniləşdirilməsi ayrıca prosedurdur. Elanda "Təyinatı" sahəsinə baxın.
5. Qaz, su, işıq
Kommunikasiyaların rəsmi qoşulduğunu abonent kitabçaları və son ödəniş qəbzləri ilə yoxlayın. Qonşudan çəkilmiş "müvəqqəti" xətt gec-tez kəsilir. Suyun təzyiqini və qazın davamlılığını qonşulardan soruşmaq ən etibarlı yoldur.
6. Yol və giriş
Evə gedən yol ümumi istifadədədir, yoxsa qonşunun sahəsindən keçir? Yolun asfalt olub-olmaması qış aylarında və maşınla girişdə fərq yaradır. Xəritədə evin yerini elan səhifəsində görə bilərsiniz.
7. Sel və yeraltı su
Çuxurda, dərədə və ya sel yolunda yerləşən sahələr yağışdan sonra su yığır. Zirzəmi və hasarın dibindəki nəm izləri bunun göstəricisidir. Ətrafdakı köhnə evlərin divarlarına baxmaq da kömək edir.
8. Tikintinin keyfiyyəti
Təməlin dərinliyi, divar materialı (daş, blok, kərpic), dam örtüyü və izolyasiya. Çatlar, əyilmiş qapı-pəncərə, tavanda nəm — bunlar gizli xərcdir. Mümkünsə, baxışa ustanı da aparın.
9. Mərtəbə və sahə
deb.az-da həyət evi elanlarında evin mərtəbə sayı, ümumi sahəsi (m²) və torpaq sahəsi (sot) ayrı göstərilir. Elanda "200 m² ev, 4 sot həyət" kimi dəqiq rəqəmlər varsa, sənədlə tutuşdurun.
10. Qonşular və ətraf
Yaxınlıqda sənaye obyekti, zibilxana və ya avtomobil təmiri sexi varsa, bu, həm rahatlığa, həm gələcək satış qiymətinə təsir edir. Məktəb, bağça, məscid, bazar və avtobus dayanacağı isə üstünlükdür.
11. Qiyməti müqayisə edin
Eyni qəsəbədə oxşar sahəli evlərin qiymətini müqayisə edin. Kateqoriya səhifələrində Bakıda və Abşeronda satılıq həyət evləri rayon və qəsəbə üzrə ayrıca siyahılanır, hər elanda 1 m² və ya 1 sot qiyməti də var.
12. Notariat və ödəniş
Pulu yalnız notariat təsdiqindən sonra, çıxarışdakı mülkiyyətçiyə və ya notarial etibarnaməsi olan şəxsə verin. Beh verirsinizsə, yazılı razılaşma tərtib edin. Satıcı hissə-hissə ödəniş təklif edirsə, kreditlə ev almaq qaydaları məqaləsinə baxın.
Bu 12 məqamı yoxlayan alıcı həm pul, həm də vaxt itkisindən qorunur. Hazır elanlara satılıq həyət evləri bölməsindən baxa bilərsiniz.